BESTEL SMARTVREUGDEMENS - EEN UITNODIGING TOT BELEVEN
In 'Smartvreugdemens- Een uitnodiging tot beleven' schrijft Helen Gerretsen een bevlogen en eigenzinnig pleidooi voor iets wat in onze tijd zeldzaam is geworden: werkelijk beleven. Niet beleven als consumeren, presteren of reageren, maar beleven van binnenuit. Het boek is een literaire vertelling die de lezer confronteert met een fundamenteel gemis in het moderne bestaan.
Centraal staat Gerretsens scherpe observatie dat het innerlijke beleven uit de mens is verdwenen. Onze aandacht wordt voortdurend opgeëist door prikkels van buitenaf: werk, studie, sociale verwachtingen, media, kopen, liken. Daardoor schieten we “van prikkel naar prikkel” en raken we vervreemd van wat er vanbinnen gebeurt. Volgens Gerretsen maakt juist dat niet-beleven ons kwetsbaar, angstig en eenzaam — ook al kunnen we die eenzaamheid vaak niet eens meer herkennen. Het boek laat zien hoe paradoxaal dat is: we stikken van eenzaamheid, zonder te weten hoe beroerd we eraan toe zijn.
Gerretsen beschrijft beleven als stilstaan, je laten doordringen, werkelijk meemaken wat zich aandient — zowel van binnen als van buiten. Beleven is volgens haar geen luxe of extraatje, maar de kern van mens-zijn. We krijgen het leven niet om het te managen, maar om het te beleven. Wanneer we dat nalaten, leveren we ons uit aan de tijdgeest, die geen oog heeft voor waarachtigheid of innerlijke groei. Het gevolg is dat we niet opgewassen zijn tegen tegenslag, chaos of grote maatschappelijke uitdagingen.
Wat Smartvreugdemens sterk maakt, is dat Gerretsen niet blijft steken in cultuurkritiek. Ze schetst ook een weg terug naar het beleven. Die weg begint met eerlijkheid en betrokkenheid: de moed om stil te staan midden in de kolk van het leven en oprecht waar te nemen wat er in jezelf omgaat. Beleven vraagt om luisteren naar je intuïtie, het loslaten van bemoeienis en to-dolijsten, en het nemen van verantwoordelijkheid voor je eigen leven. Dat noemt Gerretsen volwassenheid.
Haar taal is poëtisch, soms dwingend, soms bijna profetisch. Ze schuwt grote woorden niet, maar weet ze te gronden in menselijke ervaring: angst, eenzaamheid, verdriet, maar ook blijdschap, kracht en verzoening. Wie eenmaal zijn angst en eenzaamheid werkelijk beleeft, zo stelt zij, hoeft er niet langer bang voor te zijn. Beleven werkt als een filter: het overbodige valt weg, het zinvolle blijft over.
De “smartvreugdemens” die hieruit ontstaat, is geen perfect of gelukkig mens, maar een gewortelde persoonlijkheid die verdriet en vreugde kan dragen, in evenwicht. Iemand van wie je weet wat je eraan hebt. In een tijd van transitie en crisis is dat volgens Gerretsen niet alleen wenselijk, maar noodzakelijk.
Smartvreugdemens is daarmee een urgent, eigenzinnig en inspirerend boek dat niet zozeer antwoorden geeft, maar de lezer uitnodigt tot een radicale heroriëntatie: van buiten naar binnen, van functioneren naar beleven. Het is een boek dat niet gelezen wil worden om het af te vinken, maar om het toe te laten.
